Do szycia skóry doskonale sprawdzają się woskowane nici z poliestru, takie jak Slam, Vinymo MBT, COMBI czy Ritza Tiger. Są one bardzo wytrzymałe i odporne na gnicie. Najbardziej uniwersalna grubość to 0,6 mm, podczas gdy 0,4 mm używa się do delikatnej galanterii, a 0,8-1,0 mm do ciężkich projektów.
Wybór odpowiedniej nici to decyzja, która rzutuje na estetykę i, co ważniejsze, na żywotność gotowego projektu. Szew w wyrobach skórzanych pełni rolę strukturalną – musi wytrzymać lata naprężeń, zginania i tarcia. Zwykłe nici krawieckie bawełniane absolutnie nie nadają się do pracy z twardą juchtą; szybko ulegną przetarciu lub zgniją pod wpływem wilgoci. W profesjonalnym kaletnictwie stosuje się dedykowane nici do szycia skóry, które charakteryzują się odpowiednim splotem, wytrzymałością na zrywanie oraz obecnością wosku. Zrozumienie różnic między dostępnymi na rynku markami i grubościami pozwoli Ci na tworzenie pięknych, równych i trwałych ściegów ręcznych.
Poliester powlekany czy naturalny len: Kwestia trwałości
Na rynku dostępne są dwa główne rodzaje materiałów: naturalny len oraz syntetyczny poliester. Nici lniane mają przepiękny, tradycyjny wygląd i świetnie układają się w otworach. Są jednak podatne na działanie czynników atmosferycznych – wilgoć może powodować ich gnicie, a promienie UV osłabiają strukturę włókien. Wymagają one obfitego, ręcznego woskowania przed każdym szyciem.
Z tego powodu większość współczesnych rzemieślników wybiera nici poliestrowe (często powlekane lub woskowane fabrycznie). Są one całkowicie odporne na gnicie, pleśń i rozciąganie. Popularne na rynku są takie marki jak Slam (plecione nici poliestrowe), Vinymo MBT (grubsze nici poliestrowe), COMBI oraz płaskie nici Ritza Tiger. Nici te są często fabrycznie nasączone odpowiednią ilością wosku, a w razie potrzeby można zastosować dedykowany smar do nici polskiej marki Pruciak, co ułatwia przeciąganie ich przez ciasne otwory zrobione szydłem i zapobiega mechaceniu się włókien podczas długiego szycia. Dodatkową zaletą nici syntetycznych jest możliwość zakończenia szwu poprzez przypalenie końcówki zapalniczką, co tworzy trwały, stopiony węzeł, niemożliwy do wykonania przy niciach lnianych.
Jak prawidłowo dobrać grubość nici do wybijaków?
Nawet najwyższej jakości nić będzie wyglądać źle, jeśli jej grubość nie zostanie dopasowana do rozstawu wybijaków. Zbyt cienka nić w dużych otworach będzie wyglądać rachitycznie i nie wypełni przestrzeni, podczas gdy zbyt gruba nić w gęstym szwie stworzy nieestetyczną, wypukłą linię, która szybko się przetrze podczas użytkowania.
Złota zasada kaletnicza mówi, że najbardziej wszechstronną grubością nici jest 0,6 mm. Dobrze komponuje się ona z wybijakami o rozstawie 4 mm, które są standardem przy szyciu portfeli, pasków do zegarków czy lekkich torebek. Jeśli pracujesz nad bardzo drobną galanterią lub używasz wybijaków o rozstawie 3 mm (np. w stylu francuskim), powinieneś sięgnąć po nici o grubości 0,4 mm lub 0,45 mm. Z kolei ciężkie projekty – paski do spodni, pochwy na noże czy grube torby podróżne – wymagają solidnego szwu. Wtedy używa się wybijaków o rozstawie 5 mm lub 6 mm, a do nich dobiera się nici o grubości 0,8 mm lub 1,0 mm (np. grubszy wariant Ritza Tiger).
Zachowanie splotu podczas ściegu ręcznego
Nici do skóry różnią się także budową. Mogą być skręcane lub plecione. Nici skręcane mają tendencję do rozwarstwiania się, jeśli podczas szycia na dwie igły przypadkowo przebijemy je w otworze. Wymagają większej uwagi i precyzji. Nici plecione (jak Slam) zachowują się znacznie stabilniej – ich zwarta struktura zapobiega rozdwajaniu, co czyni je świetnym wyborem dla osób uczących się ściegu siodlarskiego. Z kolei nici płaskie (Ritza Tiger) układają się w otworach w bardzo specyficzny, płaski sposób, tworząc wyraźny, dekoracyjny zygzak, charakterystyczny dla wysokiej klasy galanterii.
Wybierając nici, pamiętaj, aby zawsze zaopatrzyć się w odpowiednie igły do skóry z tępym czubkiem (np. John James), które są niezbędne do tej techniki. Dobrze dobrany zestaw – wybijak, nić i igła – to podstawa, dzięki której proces szycia będzie przebiegał sprawnie, a gotowy produkt posłuży przez wiele lat.
